Mogelijkheid om hypotheek af te sluiten bij de overheid

[Charles]

Wat ik niet zo goed snap aan hypotheken is het volgende:

Als ik een hypotheek afsluit bij een bank van bijvoorbeeld 2 ton, dan is het volgens mij niet zo dat die bank vervolgens 2 ton van z'n eigen vermogen betaald aan de vorige eigenaar van het huis. Wat er wel gebeurd is dat de bank dat bedrag intypt op een computer als lening en dat bedrag vervolgens betaald aan de vorige eigenaar. Voor zover ik het begrijp heeft de bank het recht om dat te doen gekregen van de DNB. Als tegenprestatie hiervoor moet een bank wel een eigen vermogen hebben, maar dat is maar een fractie van de lening.

Ook al heeft de bank het geld dus nu niet uit eigen vermogen betaald, de lening moet uiteindelijk wel worden terug betaald. Door mij. Maar als ik uiteindelijk al dat geld heb terug betaald, dan kan de lening worden 'uitgewist'. De bank kan dat dus ook niet op z'n saldo bijschrijven, want het is nooit afgeschreven van het vermogen.

De bank loopt hierbij weinig risico, want mocht ik de lening niet kunnen afbetalen, dan heeft de bank het recht om het huis te vorderen en te verkopen. Mocht de bank daar te weinig voor terug krijgen op de woningmarkt, dan heb ik alsnog een verzekering moeten afsluiten om te zorgen dat dit verschil in dat geval wordt terug betaald aan de bank.

Wat dit betekent is dat het de bank relatief heel weinig kost aan vermogen en risico om die lening aan te gaan. Maar, de bank krijgt wel elke maand een flinke hoeveelheid rente gestort. Dat is mijns inziens pure winst voor de bank. Met een (constante) rente van bijvoorbeeld 5% per jaar is dat €10,000 per jaar en over een periode van 30 jaar is dat dus €300.000. Dat moet, bovenop de kosten van mijn huis, in totaal voor het aangaan van de lening worden betaald. Echter, dat betaal ik niet alleen, meer dan €100.000 daarvan wordt door de overheid aan de bank betaald, door middel van het stelsel van hypotheekrenteaftrek.

Wat ik me nou afvraag: als ik mijn hypotheek niet bij een bank, maar rechtstreeks bij de overheid zou af kunnen sluiten, is het dan niet zo dat de overheid dat zou kunnen doen zonder winstoogmerk (dus alleen administratiekosten), wat betekent dat je alleen daarom al een lagere rente zou moeten betalen. Stel dat je in dat geval wel hypotheekrenteaftrek zou krijgen, dan betaald de overheid aan de overheid, dus dat scheelt de overheid en dus de belastingbetaler een heleboel geld (in plaats van het krijgen van hypotheekrenteaftrek zou je in dat geval ook een lagere rente kunnen betalen).

Is het dan niet zo dat, door het wegnemen van de bank als tussenpersoon bij het aangaan van hypotheken, zowel de overheid als de persoon die de hypotheek aan gaat er financieel op vooruit gaat?

Waarom gebeurt dit dan niet? Wat klopt er niet aan deze redenering?

[rambagts]

Banken hebben nauwelijks eigen vermogen. Dat was ook een belangrijke oorzaak van de crisis. Hypothecaire leningen worden o.a. gefinancieerd met geld van de bankrekeninghouders (waarover de bank 1 - 2%) rente betaalt en banken lenen ook zelf geld om door te lenen aan huizenkopers die hypothecaire lening willen.

[Makukoe]

Als ik een hypotheek afsluit bij een bank van bijvoorbeeld 2 ton, dan is het volgens mij niet zo dat die bank vervolgens 2 ton van z'n eigen vermogen betaald aan de vorige eigenaar van het huis. Wat er wel gebeurd is dat de bank dat bedrag intypt op een computer als lening en dat bedrag vervolgens betaald aan de vorige eigenaar. Voor zover ik het begrijp heeft de bank het recht om dat te doen gekregen van de DNB.

Nee, de bank creert geen geld bij het afsluiten van een hypotheek. Wat de bank doet is de hypotheeklening verstrekken, inderdaad niet of nauwelijks vanuit eigen vermogen, maar vanuit "vreemd vermogen". De bank leent geld van particulieren (spaarrekeningen, rentes van 1,5% tot ca.5%), van andere banken (interbancaire rente) en van DNB en niet te vergeten de ECB.

Om een brutowinst te halen moeten banken dus meer rente vangen op uitgeleend geld (de hypotheken) dan dat ze betalen op geleend geld (spaarrekeningen, ECB, DNB). De ECB/DNB rente wordt door ECB/DNB bepaald, de spaarrente bepaalt de bank zelf met een schuin oog naar de concurrentie. Direct opeisbare tegoeden een lage rente, langlopende deposito's een hogere (tot ca.5% momenteel). Het renteverschil is fors, te fors als je het mij vraagt. Maar daar gaan vervolgens een hoop kosten vanaf. Veel personeel, gebouwen, TV-reclame, sportsponsoring, bonussen, provisies. En uiteindelijk dividend voor de aandeelhouder.

Een staatsbank zou vast lagere kosten hebben. Minder TV-reclame (maar dan zal er wel meer geld naar de omroep moeten), minder sponsoring (maar dan moeten al die gemeenten wel weer de voetbalclub gaan redden), minder bonussen (maar voordat die cultuur is veranderd zijn we 100 jaar verder geloof ik), minder provisies (maar hoe moeten de tussenpersonen dan rondkomen). Een nadeel kan dan ook zijn dat de politiek dan het hypotheekbeleid gaat bepalen. Of dat goed gaat komen weet ik zo net nog niet....

Een PvdA/SP/Groenlinks kabinet zal je idee waarschijnlijk wel willen invoeren. Maar CDA/VVD/PVV/D66 krijg je waarschijnlijk niet warm hiervoor, daar is de "vrije markt" stevig ingebakken.